Çin’in son yıllarda Türkiye ve Fas’a yaptığı yatırımlar Avrupa Birliği’ni tedirgin etti. Brüksel, Çinli şirketlerin Türkiye’de üretim yaparak AB pazarına daha kolay erişmesinden ve mevcut gümrük engellerini aşmasından endişelenirken Avrupa’nın ticaret politikalarını yeniden şekillendireceği bir döneme girdiği değerlendiriliyor.
Euronews’in aktardığına göre Çin, son yıllarda Türkiye ve Fas’a yaptığı yatırımları hızlandırarak Avrupa Birliği’nin gümrük vergileri ve ticaret kısıtlamalarını aşabilecek yeni üretim üsleri oluşturuyor.
TÜRKİYE ÇİN YATIRIMLARINDA ÖNE ÇIKIYOR
Bağımsız araştırma kuruluşu Rhodium Group’un verilerine göre son dört yılda Çin’in Türkiye’ye yaptığı yatırımlar yaklaşık 2 milyar dolara, Fas’a yaptığı yatırımlar ise 6 milyar dolara ulaştı.
Türkiye’de özellikle elektrikli otomobil, beyaz eşya ve güneş enerjisi ekipmanları alanındaki yatırımlar dikkat çekiyor. Çinli elektrikli otomobil üreticisi BYD’nin fabrika planı, Haier’in beyaz eşya yatırımı ve Astronergy’nin güneş paneli üretimi Avrupa’nın yakından takip ettiği projeler arasında yer alıyor.
AB’NİN EN BÜYÜK KAYGISI
AB yönetimi ise Türkiye ile Gümrük Birliği ve Fas ile serbest ticaret anlaşması sayesinde bu ülkelerde üretilen birçok ürünün Avrupa pazarına daha avantajlı koşullarda girmesinden endişe ediyor.
Bu durum, AB’nin mevcut anti-damping ve vergi kaçırmayı önlemeye yönelik mekanizmalarını uygulamasını zorlaştırıyor. Çinli şirketlerin bu ülkelerde daha fazla katma değer üretmesi halinde Brüksel’in yeni soruşturmalar açmak ve farklı ticaret araçları geliştirmek zorunda kalabileceği belitiliyor.
Avrupalı yetkililere göre Çin, üretimi Türkiye ve Fas’a kaydırarak elektrikli araçlar başta olmak üzere birçok üründe uygulanan ek gümrük vergilerinin etkisini azaltmayı hedefliyor.
BRÜKSEL YENİ ÖNLEMLER HAZIRLIYOR
Avrupa Komisyonu bu nedenle ticaret savunma araçlarını güçlendirmeye hazırlanırken, kamu ihalelerinde Avrupa üretimine öncelik verilmesi planlanıyor. Türkiye ve Fas’ın bu kapsamda nasıl değerlendirileceği ise yeni tartıpmaları beraberinde getiriyor.
Bazı Avrupa Parlamentosu üyeleri, Çin’in bu ülkelerdeki yatırımlarının dolaylı avantaj sağlamaması için Türkiye ve Fas’ın belirli uygulamalarda kapsam dışında bırakılmasını savunuyor.
TÜRKİYE NEDEN KRİTİK?
Türkiye’nin AB ile Gümrük Birliği içinde bulunması ve Avrupa’ya yakın lojistik avantajı, ülkeyi Çin açısından stratejik bir üretim merkezi haline getiriyor. Bu nedenle Avrupa’da birçok uzman, önümüzdeki dönemde Çin yatırımlarının Türkiye üzerinden AB pazarına erişim stratejisinin daha da hızlanabileceğini öngörüyor.
